Wariancja to najczęściej ignorowany i najczęściej niszczący aspekt pokera. "Jestem +EV, to wystarczy", ale w krótkim terminie wariancja dominuje nad skillem. Nasz symulator używa modelu normalnego (centralne twierdzenie graniczne) i pokazuje, czego naprawdę powinieneś się spodziewać przez miesiąc, kwartał, rok.
Teoria, dlaczego model normalny działa
Pojedyncza ręka pokerowa ma dziwny rozkład wyniku (wiele "blisko zera", kilka dużych wygranych/strat). Ale kiedy sumujesz tysiące niezależnych rąk, centralne twierdzenie graniczne mówi że suma zbliża się do rozkładu normalnego. Dla 30 000+ rąk aproksymacja normalna jest bardzo dobra.
Parametry:
- μ (mu) = win rate × N/100, oczekiwany wynik
- σ (sigma) = SD × √(N/100), odchylenie standardowe
68% wyników mieści się w ±1σ, 95% w ±2σ, 99.7% w ±3σ. To daje granice "rozsądnej wariancji".
Typowe Standard Deviation (SD)
| Format | SD bb/100 | Komentarz |
|---|---|---|
| NLH cash 6-max | 90-110 | Typowo 100. Tight-passive ~80, loose-aggressive ~120. |
| NLH cash HU | 120-160 | Więcej ruchów, więcej konfrontacji. |
| NLH cash 9-max (full-ring) | 70-90 | Mniej rąk granych, niższa wariancja. |
| PLO 6-max | 140-180 | Kompresja equity → więcej flipów → wyższa SD. |
| PLO HU | 180-250 | Ekstremalna wariancja. |
| Short Deck | 130-170 | Więcej akcji na flopie/turnie. |
| MTT (mierzone w ROI%) | 160-200% ROI | Dziewięć-dziesiąt ty sprawdzeń dla samplu. |
| Spin & Go (mierzone w BI) | zależy od struktury | Spin Rush $25: SD per turniej ~8 BI. |
Praktyczny przykład. NL50 regular
Jan gra NL50 (BB = $0.50) z WR 5 bb/100 i SD 100 bb/100. Miesięcznie puszcza 30 000 rąk.
- Expected: 5 × 300 = 1 500 bb = $750 miesięcznie
- σ miesięczna: 100 × √300 = 1 732 bb = $866
- 68% CI: od -$116 do +$1 616
- 95% CI: od -$982 do +$2 482
- Prawdopodobieństwo miesiąca straty: ~19%
Wniosek: 1 na 5 miesięcy Jan skończy na minusie, mimo że jest solidnie wygrywającym graczem. To normalność w pokerze. Jeśli Jan miał 3 złe miesiące z rzędu (P ≈ 0.7%, ale nie zero), to wciąż nie znaczy że przestał być wygrywającym, potrzeba większego sampla.
Typowe downswingi
Najczęstsze pytanie: "ile buy-inów w dół to za dużo?" Tabela orientacyjna dla solidnego regulara cash (WR 5 bb/100, SD 100):
| Downswing (BI) | Prawdopodobieństwo w karierze |
|---|---|
| 10 BI | Prawie pewne (w kilku miesiącach) |
| 20 BI | ~50% w roku grania |
| 30 BI | ~20% w roku |
| 50 BI | ~5% w karierze 5-letniej |
| 100 BI | <1%, ale się zdarza |
Bankroll a wariancja
Matematyczna zasada: aby prawdopodobieństwo bankructwa było poniżej 1%, potrzebujesz bankrolla 20×BI dla SD 100 i WR 5 bb/100. Dla bezpieczeństwa (i psychiki) rekomendujemy 30-40 BI. Sprawdź nasz Planer Bankrolla.
FAQ
Czy 30 000 rąk / miesiąc to realne?+
Dla regulara grającego 6-8 stołów przez 3-4 godziny dziennie, 20 dni w miesiącu, tak. Profesjonaliści na GG grają 50-80k rąk / miesiąc przy mass-tablingu 8-16 stołów. Początkujący (2 stoły, 10h/tydzień): 4-6k rąk / miesiąc.
Skąd wziąć mój SD?+
Z trackera: PokerTracker 4, Hold'em Manager 3 lub wbudowane PokerCraft GGPoker. Zakładka „Statistics” → szukaj „Std Dev” lub „Standard Deviation”. Typowo dla NLH cashu: 90-110 bb/100. Dla PLO: 140-180. MTT: wariancja mierzona inaczej (w ROI i BI-downswingach, nie bb/100).
Czemu win rate spada z czasem?+
Pole staje się twardsze. Win rate $0.50/bb w 2018 na PartyPoker NL100 dziś byłby 2-3 bb/100. Regularne śledzenie 50k+ rąk per level i coaching pomogą utrzymać przewagę.
Co to \„grube ogony\” (fat tails)?+
Model normalny zaniża prawdopodobieństwo skrajnych wyników. Realny rozkład wyników pokerowych ma „grubsze ogony”, zdarzają się sesje +40 BI i -40 BI częściej niż sugeruje normal. To dlatego nasz kalkulator to dolna granica, faktyczne downswingi mogą być o 30-50% większe.
Jak obliczyć wariancję MTT?+
MTT mierzy się w ROI (return on investment) i standard deviation ROI. Typowo: zdrowy MTT reg ma ROI 15-25%, SD around 180% ROI per turniej. Przy 500 turniejach miesięcznie → SD ≈ 180%/sqrt(500) = 8% ROI. Dla MTT używaj dedykowanych kalkulatorów (PrimedOpe, PokerVariance).
Co to bankroll risk of ruin?+
Prawdopodobieństwo „zbankrutowania” (zejścia do $0) przy danym bankrollu, WR, SD. Formuła dla poker: P(RoR) = exp(-2*WR*BR / SD²), gdzie BR to bankroll w bb. Przykład: WR=5, SD=100, BR=2500 (25 BI @NL100) → P(RoR) = exp(-2*5*2500/10000) = exp(-2.5) ≈ 8.2%. 8% szans na bankructwo to za dużo, potrzebujesz 35-40 BI.
Downswing to moja wina?+
Czasem tak, czasem nie. Rozgraniczenie: (a) downswing „wariancyjny”, wszystko grasz dobrze, karty lecą źle. (b) downswing „leakowy”, pole Cię exploita, grasz zbyt wąsko/szeroko, tiltujesz. Rozpoznanie: puść 10k rąk przez solver lub coacha. Jeśli 80%+ decyzji ma EV+, to wariancja. Jeśli systematyczne błędy, to leak.
Czy „breakeven stretch” 100k rąk jest normalny?+
Dla regulara grającego 2 bb/100 na NL50, tak, ale rzadko. 50% prawdopodobieństwo, że przez 100k rąk nie wyjdzie na plus. Dla WR 5+ bb/100 to już rzadkość (<10%). Jeśli masz long breakeven i WR był solidny, prawie na pewno coś się zmieniło w polu, wróć do study.
Jak zarządzać tiltem w downswingu?+
Technika „cool-down”: po 2-3 BI straty w sesji, stop. Wstań, pospaceruj, odłóż na 24h. 90% tilt-strat przychodzi przy próbie „odegrania się”, które kończy się kolejnym loss. Setki graczy na Cardrunners/GGPoker straciło całe bankrolle przez one bad night.
Jakie narzędzia dla zarządzania wariancją?+
Tracker (PokerTracker 4, HM3, GG SmartHUD) do monitorowania WR i SD. Bankroll tracker (np. Mint, YNAB, albo własny arkusz) do śledzenia capitalu. Study schedule: GTO Wizard / Run it Once Elite dla poprawy WR. Ostatecznie: dyscyplina bankrollowa > techniczne narzędzia.